Interview: Het Nieuwe Werck

Het Nieuwe Werck

Het Nieuwe Werck

Interview & foto’s: Rob Thijs

Theo van Het Nieuwe Werck maakt en verkoopt al 46 jaar fietsen in de Jordaan. Tot 16 juli 2016. Dan hangt hij z’n overall aan de wilgen om het stokje door te geven aan de Amsterdamse Spuitwaterfabriek. Voordat het slot erop gaat, een stapje terug in de de tijd met Theo en zijn vrouw Thelma.

Het Nieuwe Werck

Tussen 1609 en 1612 werd de stadskern van Amsterdam uitgebreid met de grachtengordel. Dit was met name aantrekkelijk voor vermogende kooplieden, maar vele ambachtslieden werden verjaagd. Voor hen moest een nieuw woongebied worden aangelegd. Een project dat werd bestempeld als Het Nieuwe Werck.

Het Nieuwe Werck

Thelma: “De firma Grimminck is 65 jaar oud en is van Theo’s vader geweest. Wij hebben de zaak in 1985 overgenomen. In de begintijd waren we leverancier van Burco, een merk dat op steeds meer plekken werd verkocht maar kwalitatief niet goed genoeg was. Op een gegeven moment dachten we: dat kunnen wij beter. En met die instelling zijn we zelf de perfecte stadsfiets gaan ontwikkelen en bouwen, en dat zijn we eigenlijk blijven doen tot op de dag van vandaag. Nouja, Theo dan, ik ben meer de praatjesmaker.”

Het Nieuwe Werck

Schilderij met witte banden

“We waren op een dag bezig met het maken van een herenfiets en op een gegeven moment liepen we tegen witte banden aan. Dat leek ons wel leuk om uit te proberen. Nadat we ze erop hadden gelegd stond de fiets in de huiskamer en ik dacht meteen: als dat niet gaat lopen weet ik het ook niet meer. Het leek net een schilderij. Daar hebben we er dan ook veel van verkocht, over de hele wereld. Maar na 2 of 3 jaar kregen Sparta en Cortina er lucht van. En daarna zag je ze zelfs bij de HEMA. Jammer, maar dat is hoe de markt werkt, daar kun je niks aan doen.”

hetnieuwewerck2

Vakkennis

“Ambacht wordt vaak verkeerd geïnterpreteerd tegenwoordig. Een slager hangt 9 van de 10 keer het vlees van de leverancier aan de haak, maar slacht niet z’n eigen koe. En fietsenmakers halen vaak de fiets uit een doos, maar kunnen zelf geen wiel rijgen. Er zijn er niet zoveel meer die het doen zoals wij het doen, maar ook dat is een gevolg van de tijd. We leven op dit moment in een aanschafmaatschappij en geen repareermaatschappij. Ik vind het heel raar dat er tegenwoordig zo weinig over het het VMBO wordt gesproken. Mensen keken 25 jaar geleden wel een beetje op je neer als je vertelde dat je fietsenmaker was. Maar gelukkig is dat langzaam weer aan het veranderen. Een goeie timmerman, fietsenmaker of loodgieter ga je pas missen als ze er niet meer zijn.”

“Het verschil tussen het bouwen van Het Nieuwe Werck rijwielen en fietsen van andere fietsenmakers was onze passie en volhardendheid. We hadden een visie en daar zijn we altijd heel trouw aan gebleven. Geen roze, groene of paarse fietsen. Zelfs geen kinderfietsen of electrische fietsen. Gewoon normale fietsen. Geld is daarbij nooit een leidende factor geweest. We hebben goed verdiend, maar vooral omdat we het simpel hielden. Daarom hebben we ook geen personeel, want dan zouden we de controle over het eindproduct niet meer hebben. Een transportfiets van ons komt hier vandaan en is door ons gemaakt.”

Het Nieuwe Werck

De Jordaan van 1977

“Er komen steeds meer yuppen, ik weet niet of ze nog bestaan, maar er komen er steeds meer.”

“De Jordaan was geen achterbuurt, maar zeker minder mooi dan nu. Er waren in die tijd veel vervallen panden en leegstand. Ook de stoep lag er nog niet zo netjes bij. De mensen waren in die tijd ook anders. Nu zijn het meestal tweeverdieners en veel moet tussendoor. Vroeger was dat niet zo. Er zat meer rust in de botten van mensen. Nu is iedereen gejaagder, we hebben niet zo’n zin om daarin mee te gaan. Het Nieuwe Werck heeft een hele vaste klanten kring, met zelfs mensen uit west en noord. Die vinden het jammer dat we weggaan maar aan alles komt een eind. Het is een bewuste keuze, en we gaan met een tevreden gevoel weg.”

Het Nieuwe Werck

Bijzondere klanten

“Mountainbike bouwer Gary Fisher heeft een fiets van ons gekocht. En Willem Oltmans was ook een klant. Willem was een onderzoeksjournalist die op een gegeven moment in de problemen kwam met Binnenlandse Zaken. Hij woonde een tijd op een flatje aan de Marnixkade en is jarenlang dwarsgezeten door de Nederlandse staat wat uiteindelijk leidde tot een slepend proces. In die tijd kwam hij hier regelmatig langs. Op een dag kwam er een oudere dame binnen die vroeg: ‘Kent u meneer Oltmans?’. Waarop Theo ja zei. ‘O, ik ben mevrouw Luns, kunt u mij zijn telefoonnummer geven?’ Zijn nummer heeft Theo niet gegeven, maar hij had een briefje met haar nummer in zijn brievenbus gedaan zodat hij haar kon bellen. En dat hij heeft gedaan. De vrouw was de schoonzus van Jozeph Luns, een Nederlands diplomaat en politicus die Willem’s journalistieke carrière jarenlang heeft gedwarsboomd vanwege zijn kritische houding ten opzichte van hem. Een stapel door haar geleverde dossiers heeft er uiteindelijk toe geleid dat Willem Oltmans in 2000 8 miljoen gulden van de staat heeft gekregen, een paar jaar voordat hij dood ging. Dat is dus eigenlijk via deze winkel gegaan. Ik weet niet of dat in zijn memoires staat.”

“Veel klanten kregen ook meteen een bijnaam: vrouwtje theelepel, de vieze man, jan met de pet. Iedereen had wel iets karakteristieks en vanuit de werkplaats werd er vaak ook bepaald wie een bepaalde klant ging helpen. Sommige klanten liggen je gewoon beter dan anderen.”

“In het bestaan van Het Nieuwe Werck hebben we drie klanten eruit gezet. Maar we hebben nooit echt nare dingen meegemaakt op het werk. Er is een keer een fiets gejat, in 1978, door een junk.”

sproetje1
Sproetje

Terugblik

“Aan het einde van de rit heb je geen zin meer in stress, en op dat punt zijn wij nu. Dan vraag je je af, waar gaat het nou eigenlijk over? Dat je heel veel verkocht hebt? Dat je aanzien hebt? Dat maakt ons echt niets uit. Als wij hier 2 weken weg zijn heeft niemand het meer over ons.”

Nieuwe generatie

“Ik ben zo bang dat de generatie van nu niet gelukkig wordt, of dat jullie dat niet zien. Als ik om me heen kijk zie ik bijna geen gelukkige mensen, wel veel opgejaagde mensen. Toen wij net verkering hadden sliepen we op een eenpersoons bed met een paar spullen in de kamer. We hadden niks in de jaren 70 maar we waren wel gelukkig. Je moet genoeg geld hebben om leuk te kunnen leven, gezond blijven en een beetje ontspannen. Het ligt aan je prioriteiten. Wil je aanzien, status en een vette auto, dan zul je een andere weg moeten volgen.”

Het Nieuwe Werck

Hoe ziet de laatste dag eruit?

“We schenken een kopje koffie voor de klanten, maar we gaan geen groot feest geven of iets dergelijks. En de eerste dag van het pensioen gaan we uitslapen. Of nee, Theo staat dan vast al op de golf of tennisbaan, misschien gaan we gaan wandelen met onze kleinzoon. We gaan in ieder geval niks plannen, want ook dat geeft onrust.”

En als je de dag erna zelf een lekke band hebt?

Theo: “Dan breng ik hem gewoon naar de fietsenmaker.”

Thelma: “Daar geloof ik niks van.”

4 thoughts on “Interview: Het Nieuwe Werck

    • Routeselector says:

      Ha Theo & Thelma, dank jullie wel! Ik heb inderdaad een magazine ontvangen, jullie niet? Ik stuur even wat foto’s door! gr Rob

    • Ruben says:

      Ik kwam in 2009 in de Jordaan wonen. Ik kon destijds niet een fiets van Het Nieuwe Werck veroorloven. Nu wel, maar helaas te laat. Ik vind het jammer dat de zaak niet meer bestaat. Hierbij tracht ik de stelling van Theo verworpen; ik ben ze niet vergeten.

      • Routeselector says:

        Ha Ruben, dank nog voor je reply. Dat zal Theo mooi vinden om te horen, misschien heeft ‘ie er nog een op zolder verstopt voor je!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *